Bezoek de IKON website

  Zondag 22  Mei  2005 7.05 - 8.00 uur  Radio 1
 
ReagerenArchiefLIVE op internet RADIO 1
 
 Koning der stations

Hij was schizofreen, paranoïde, autistisch maar bovenal kunstenaar: Willem van Genk, geboren in 1927 in Voorburg, overleed afgelopen week op 78-jarige leeftijd.

Willem van Genk 1927-2005In de denkwereld van Van Genk verloopt niets volgens een logisch patroon. Alles gebeurt volstrekt onverwacht en onvoorspelbaar. Verschillende keren werd hij - eerst onder dwang en later vrijwillig - opgenomen in de psychiatrische inrichting Bloemendaal. Terwijl hij vroeger werd verguisd, wordt Van Genk nu beschouwd als de belangrijkste vertegenwoordiger van de Outsider Art in ons land. Van Genk, 'koning der stations' zoals hij zichzelf ook wel noemde, heeft een fascinatie voor stations. Die fascinatie kan hij kwijt in zijn werk, in zijn schilderijen of plakkaten zoals hij ze zelf noemt. Fascinerende en 'onontkoombare' kunstwerken, geschilderd door iemand die tracht de wanorde in zijn hoofd in een overzichtelijk kader te persen.
schilderij van Van Genk
Van Genk stapelde alles wat hij maakte het liefst op in zijn kleine appartement in Den Haag. Zijn schilderijen of collages wilde hij bij wijze van hoge uitzondering alleen aan musea verkopen. De grote pentekeningen bewaarde hij opgerold onder zijn bed, en in de douchecel stonden zijn vele autobussen, die hij maakte van afval dat hij op straat vond. Het waren niet toevallig autobussen, want ook op zijn schilderijen en tekeningen zijn veel vervoersmiddelen te zien. Vaak tekende hij stations, vol treinen en grote groepen passagiers.

Van Genk had aanvankelijk het plan opgevat, na vele mislukte baantjes, van het kunstenaarsschap zijn beroep te maken. Hij schreef zich zelfs in bij de Koninklijke Academie in Den Haag, waar de directeur, J. Beljon, al snel had gezien dat hij met een bijzonder talent te maken had. Hij gaf de docenten de instructie Van Genk met rust te laten :"Het niveau van Willem Van Genk ligt
buiten het bereik van onze didactische vermogens". door Willem van Genk uit afval vervaardigde autobus

Omstreeks 1964, toen een tv-portret over Van Genk is uitgezonden, waar hij zelf erg van geschrokken schijnt te zijn, begon hij zich meer en meer terug te trekken. Sindsdien heeft hij ook nooit meer toegestaan dat opnamen waarop zijn stem te horen is werden uitgezonden.

Van Genk is altijd doorgegaan met het bouwen aan zijn volstrekt eigen wereld. Veel schilderijen en tekeningen, die door middel van collages geregeld door elkaar heen lopen, zijn gebaseerd op de reizen die hij maakte. Rusland was daarbij een van zijn favoriete bestemmingen, en in Nederland reisde hij graag naar Arnhem, om daar de trolleybussen te zien. Hij maakte bij zijn werk vaak gebruik van boeken met foto's van de steden die hij had bezocht.


IKON-televisie zond op 31 oktober 2001 in de serie Werelden een documentaire uit over Willem van Genk.


klik hier voor de uitzending in real audio  Beluister dit item
 De zorg is geen markt
"De zorg is geen markt" is de leuze waarmee patiënten en werkers in de zorg volgende week dinsdag in Den Haag protesteren tegen de oprukkende marktwerking in hun sector. De Socialistische Partij trekt weer als vanouds ten strijde, maar ook de huisartsen zijn furieus en komen volgende week met stakingen, patiënten zien door de bomen het bos niet meer, maar minister Hoogervorst wil toch doorzetten. Alleen door de concurrentie van de markt toe te laten kan de zorg op lange termijn betaalbaar blijven, zegt hij. Spelen tegenstanders paniekvoetbal of zal de nieuwe opzet van ons zorgstelsel een eind maken aan de solidariteit en alleen voor gezonde mensen met een goed gevulde beurs gunstig uitpakken. De Andere Wereld maakte een ronde langs de velden.
klik hier voor de uitzending in real audio  Beluister dit item
 Kleren voor een koopje
Ingestorte fabriekOp 11 april werden meer dan zeventig kledingarbeiders uit Bangladesh levend begraven toen de fabriek van Spectrum
Sweater Ltd.
, waarin zij werkten, plotseling instortte. Er vielen
veel gewonden en ook zijn er nog steeds werknemers vermist. Ondeugdelijk ontwerp en bouw zijn de vermoedelijke oorzaken
van het instorten van het negen verdiepingen tellende gebouw, maar het onderzoek daarnaar is nog niet afgerond.

ScapinoOndertussen zitten de overlevenden en hun families in grote moeilijkheden: zij hebben geen werk meer en dus geen inkomen, passende hulp of een schadeloosstelling zijn niet geregeld. Bovendien hebben zij nog recht op achterstallig loon dat de directie niet heeft uitbetaald.

Jenneke Arens van Schone Kleren Kampagne is net terug uit Bangladesh om deze zaak te onderzoeken. Want verschillende grote Europese kledingbedrijven, waaronder ook Scapino uit Nederland, hebben door Spectrum Sweater Ltd. hun kleding laten produceren.

Arens: "Welke hulp bieden deze bedrijven nu aan de getroffenen, of weigeren zij hun verantwoordelijkheid te nemen? Die bedrijven hebben namelijk wel altijd winst kunnen maken vanwege de bedroevende arbeidsomstandigheden in Bangladesh." 

Inmiddels heeft de schoenen- en kledinggigant Scapino aan De Andere Wereld laten weten niet te willen reageren. De winkelketen wacht op het rapport van een delegatie van Europese kledingzaken, die vermoedelijk begin juni (!) de ramp in Bangladesh gaat onderzoeken. Wel liet de directie van Scapino weten te overwegen om een collecte te houden onder het eigen personeel, en de opbrengst daarvan te bestemmen voor de getroffen arbeiders in Bangladesh.

klik hier voor de uitzending in real audio  Beluister dit item
  Aan de grond, jaargang 3 afl. 21
Manuel is LazarusChroniqueur en cabaretier André Manuel beschouwt iedere week, met een kwaadaardige knipoog, de verwarde staat van het mensdom en gaat met zijn scalpel diep in de open wond van de Westerse samenleving...




Lees hier de column op de site Aan de grond

klik hier voor de uitzending in real audio  Beluister dit item
 
ReagerenArchiefLIVE op internet RADIO 1