|
zondag 30 september 2007 7:05 - 8:00 Radio 1
|
|
|
|
|
|
|
(G)een nieuwe Koude Oorlog?
 Beluister dit item
|
|
|
|
|
|
|
|
Met de komst van een nieuw Amerikaans antiraketschild in Europa lijken de tijden van de Koude Oorlog te herleven. De Amerikanen hebben namelijk het plan opgevat om een radarstation in Tsjechië te bouwen en een antiraketinstallatie in Polen in hun niet aflatende 'war on terror' en strijd tegen opkomende nucleaire mogendheden als Iran en Noord-Korea.
Maar zorgen over een nieuwe Koude Oorlog leiden af van de werkelijke dreiging. 'Een nutteloze exercitie,' vindt politiek geograaf Gertjan Dijkink. Territoriaal denken heeft zijn langste tijd gehad. Dat plan voor een anti-raketschild is tegen het zere been van de Russische president Vladimir Poetin, die in juni een alternatieve locatie heeft voorgesteld in Azerbeidzjan, dicht bij de crisisgebieden in het Midden-Oosten en Centraal-Azië. Maar de ijzige toon die de moeizame dialoog tussen Amerika en de Sovjet-Unie in de periode na de Tweede Wereldoorlog zo kenmerkte, ontbreekt in de vriendschappelijke verstandhouding van de Amerikaanse president George Bush met Poetin.
Politiek geograaf Gertjan Dijkink, die zich aan de Universiteit van Amsterdam heeft gespecialiseerd in de ruimtelijke dimensies van internationale conflicten, ontwaart in de nieuwe spanningen tussen Rusland en de Verenigde Staten 'een neiging tot territoriaal denken die niet meer op zijn plaats is'. 'Ook the "war on terror" is niet territoriaal bepaald. Aan de andere kant is het terroristen niet te doen om grondgebied. Toch probeert men de huidige conflicten tussen de VS en Rusland in een territoriaal kader te persen', constateert Dijkink.
Het denkbeeld dat er weer een Koude Oorlog opsteekt, is niet alleen terug te vinden in allerlei uitingen in de media. Ook militaire experts denken en acteren vaak nog in territoriale stramienen. 'Ze geven ergens een signaal af, hoewel dat technologisch geen enkel nut meer dient. Het heeft hooguit een symbolische betekenis', stelt Dijkink nuchter vast, 'zoals een hond zijn terrein hier en daar met een plasje probeert af te bakenen'. Zo mochten militaire experts uit de VS vorige week een bezoek brengen aan het Russische radarstation in Gabala in Azerbeidzjan, dat aan Iran grenst. De Amerikaanse en Russische experts hielden besprekingen op het Daryal informatie- en analysecentrum zoals de raketbasis van Gabala tegenwoordig wordt genoemd.
Vanuit deze locatie kunnen experts de aardbol grotendeels controleren op onverhoedse raketaanvallen. De radarinstallatie kan een groot deel van Azië, inclusief Iran, Irak, Turkije, Pakistan, India en China afspeuren, alsook Australië en grote delen van Afrika en de Indische en Atlantische Oceaan. De leider van het Amerikaanse agentschap voor raketverdediging, luitenant-generaal Henry Obering, noemde de Russische radarinstallatie die nog dateert uit de Sovjettijd 'niet geschikt voor de uit te voeren taken'.
Moskou ziet op zijn beurt het antiraketplan in Polen en Tsjechië als bedreiging en vreest een nieuwe wapenwedloop met de VS. Dit terwijl de souschef van staven voor de Russische luchtmacht, generaal-majoor Alexander Jakoesjin, juist denkt dat 'de echte bedreigingen ten zuiden van Rusland' liggen. De delegaties hebben afgesproken om de komende maand opnieuw bijeen te komen. Dijkink ziet in de uitwisseling van zulke militaire protocollen dat het 'Star Wars'-denken zich ook sterk in de hoofden van militairen heeft genesteld. 'Maar militair gezien zijn dergelijke concepten niet meer effectief. Evenmin begrippen als "evil empire". Je kunt dergelijke territoriale waanideeën beschouwen als een vorm van propaganda, vooral bestemd voor binnenlandse consumptie, bijvoorbeeld om steun te vinden bij de bevolking zodat er weer miljarden worden geïnvesteerd in nieuwe wapensystemen.'
Volgens Dijkink hebben de huidige veiligheidsvraagstukken nog maar weinig te maken met spanningen tussen naties of regio's. Het 'extraterritoriale denken' domineert bijvoorbeeld ook bij terroristen. 'Je ziet dat bij de aanslagen op de Twin Towers', aldus Dijkink. 'Die waren vooral symbolisch. Vanuit territoriaal-strategisch oogpunt heeft het helemaal geen zin om twee wolkenkrabbers in New York, waar stedelingen werken, neer te halen.' Aan de andere kant ziet Dijkink het 'extraterritoriale' ook terug bij antiterreuracties zoals bij de zogeheten 'secret operations', waarbij mensen worden vastgehouden en ondervraagd op geheime locaties in Oost-Europa, de Arabische landen of Guantánamo op Cuba. Ook krijgen de Amerikanen direct en vrijwel ongelimiteerd toegang tot allerlei computerbestanden, zoals gegevens van vliegtuigpassagiers en systemen van inlichtingendiensten.
Dijkink: 'Hier is sprake van een totaal andere opvatting over territorialiteit en soevereiniteit. De paradox is dat dergelijke operaties geschieden onder het motto van de bescherming van onze vrijheid en democratie. Intussen holt de "secret sector" die soevereiniteit juist uit omdat het zich in hoge mate aan onze waarneming onttrekt. Want met Guantánamo wordt een soort andere ruimte gecreëerd waarin geen wetten meer gelden. Het is een "secret state" versus "democratic state" en dat is een radicale breuk met ons territoriale denken.'
Gertjan Dijkink is auteur van 'National Identity and Geopolitical Visions'. Binnenkort verschijnt 'Territorial Shock'.
© Financieel Dagblad
|
|
Zondag 30 september 2007
7:05 - 8:00
Radio 5
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Reacties op deze uitzending
|
|
| Van: vincent berkel
Titel: zorg
al die hulpverlening in de zorg maakt de mens slap en zwak. het zorgt ervoor dat de mens geen ruggegraat meer heeft. kijk eens in landen waar niet zo'n zorg is. daar is de mens nog initiatiefrijk, heeft het doorzettingsvermogen, en lukt het veel en veel meer om te overleven. hun weerstand is ook veel groter dan in ons overbetutteld landje, waar de mens al in paniek raakt en begint te blerren als ie zijn bus of metro mist, en hier slachtofferhulp, riagg, of welke bijstand dan ook voor nodig heeft. en vooral hebben ze hier over recht op. plichten? dat kennen ze niet meer in Nederland.
| | | Van: Dick
Titel: Bureaucratie in de zorg
Bureaucratie in de hulpverlening. Deze week stond er in een rapport dat de thuiszorginstellingen soms toch teveel zorg hebben verleend. Controle via werkregistraties e.d. is helaas toch nodig, om te voorkomen dat hulpverleners hun eigen toko onnodig teveel uitbreiden.
| | | Van: Joop
Titel: Draaiorgels en Zigeunerorkesten. Tof!!!
Heerlijk als ik die vrolijke deuntjes van de orgeldraaier weer hoor. Wat zou de stad saai zijn zonder muziek en muzikanten. Als je een feestje wilt geven kun je voor een paar euro's deze mensen van de straat plukken en ze spelen de sterren van de hemel op uw feest en voor alle genodigden. Geef ze een goed maal en nodig ze uit en je zult subiet je mening over straatmuzikanten bijstellen en er goede vrienden aan over houden.
Ik heb het natuurlijk wel over echte getalenteerde musici. De rest mogen ze van mij wegsturen naar het Arbeidsburo daar hebben ze vast een goede baan voor hen die alleen maar herrie produceren.
Het moet wel oorstrelend blijven. Ja toch???
| | | Van: Wim
Titel: Bedriegelijk is de bevalligheid van een vrouw.
Leo heeft volgens mij een verkeerde kijk op wat vromen ook mooi vinden. Alle mannen die gelovig zijn en naar de kerk gaan hebben dezelfde seksorganen als niet-gelovigen. Ze reageren ook op dezelfde prikkels. Wanneer ze een mooie vrouw zien zullen ze echt hun hoofd niet omdraaien maar ook van deze schoonheid genieten.
Wat ze niet zullen doen is haar nafluiten of haar stiekum SMS-jes sturen. Zij zullen het aan hun vrouw vertellen en zeggen dat ze het met haar ook goed getroffen hebben.
Leo doet net of de God van de Bijbel tegen seks is. Echt niet. In het boek Spreuken hoofdstuk 5 kan Leo lezen :
Uw bron ( uw vrouw ) zij gezegend. Verheug u over de vrouw van uw jeugd. Zij is een liefelijke hinde, een bekoorlijke ree; laat haar boezem ( niet die van uw buurvrouw ) u ten allen tijde vreugededronken maken. Wees bestendig ( !) verrukt over haar liefkozingen.
Leo, lees ook het Hooglied eens in de Bijbel. Je zult verstelt staan over de mooie Erotiek die daarin verwoord wordt. Liefde tussen een man en een vrouw. En het oog wil ook wat. Niets verkeerds mee.
Maar pas op: Bedriegelijk is de bevalligheid en ijdel de schoonheid, maar een vrouw die de Here ( God ) vreest die is te prijzen. Spreuken 31.
| | | Van: Leo
Titel: vrouwen, sta uw mannetje
Als man, die in de donkere tijd van de vijftiger jaren is opgevoed, vind ik het een verademing, dat vrouwen tegenwoordig laten zien hoe mooi, atractief en zelfbewust ze kunnen zijn.
De almachtige moge verhoeden dat de klok weer wordt teruggedraaid.
Ik vertrouw die "vrome zielen" voor geen cent.
| | | Van: klaas
Titel: vrouwen, sta uw mannetje
manuel,
waar heb je het over?
het zou je eigen dochter maar zijn, die er als een hoer bij loopt! denk dat je dan wel wat anders piept.
en al deze subjectieve verontwaardigigng van je is doordrenkt van onechtheid en hypocrisie!
| | | Van: corrie
Titel: anderewereld
Ik hen een onderdeel gemist. Nu mis ik dat ook in deze page.
Kunt u mij de hele uitzending geven? Ik kwam te laat om de hele uitzending te horen.
Graag had ik opgaven van alle onderdelen van 30-9-'07!
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|  |
|
home