Gilles Quispel
Woensdag 8 maart 2006
14.50 uur   Nederland 1

Gilles Quispel

In verband met het overlijden van Gilles Quispel op 2 maart 2006 wordt deze aflevering op woensdag 8 maart herhaald.

Gilles Quispel (geboren 30 mei 1916 in Rotterdam) is kerkhistoricus en mede-ontdekker van Het Evangelie van Thomas. Hij studeerde Klassieke Talen en Theologie in Leiden en Groningen en promoveerde in 1943 op een proefschrift over een geschrift van Tertullianus. Hij was achtereenvolgens hoogleraar in Utrecht, Leuven en Harvard.

Op 10 mei 1952 kocht hij van een handelaar in Brussel voor een appel en een ei de gnostische Jung Codex; een historisch geschrift dat vandaag de dag vele miljoenen waard is. Deze codex bevatte o.a. een verzameling uitspraken van Jezus, "die authentiek kunnen zijn", aldus Quispel. Na 1956 gaf hij dit zogenoemde Evangelie van Thomas uit. Onlangs verscheen het complete Evangelie van Thomas, aangevuld met toelichtingen van zijn hand.

NaghhamadicodexBij de presentatie van het Thomas-evangelie, een verzameling van 114 teksten waarvan Quispel er in het Vermoeden één zal kiezen (nr 65), wees hij op de rol die Juliana heeft gespeeld bij de ontsluiting van deze geschriften.

"Te ontdekken dat in andere godsdiensten óók openbaring aanwezig is, en dat men dus tolerant moet zijn tegenover andere godsdiensten, dat is de taak van deze tijd. Juliana is nog steeds een voorbeeld voor velen met welke houding we in het leven moeten staan: Verzoenend, verdraagzaam, begripvol, niet agressief."

Naghhamadicodex"Hoe kunnen de mensen beweren niet religieus te zijn! Zes-uur-per-dag leven ze in een wereld van beelden, dan dromen ze. Want de mens herinnert zich misschien maar een paar minuten, maar droomt de hele nacht door. En in die dromen komen archetypen voor, die je in alle religieuze tradities terugvindt. En hoe je dan als mens zeggen dat je niet religieus bent! Hij onderdrúkt de religie, maar de mens is een homo religiosus."