Aan de vooravond van de herdenking van de schietpartij op Utoya geeft de documentaire The Betrayal van de Noorse regisseur Karen Winther een heel bijzonder inzicht in de leefwereld van ultra-rechtse en anarchistische jongeren in het Oslo van de jaren 90. Als tiener maakte Karen een cruciale fout binnen de Noorse krakerswereld: ze gaat spioneren voor de neo-Nazi's. In The Betrayal zoekt ze een verklaring voor haar keuzes van toen en hoopt ze op vergiffenis.
Toen ze het bij haar moeder niet meer uithield, zocht de 15-jarige Karen haar toevlucht in krakersbolwerk Blitz in Oslo. Ze hing dagenlang rond in het pand en nam deel aan demonstraties. Halverwege de jaren negentig woedde in Noorwegen een felle strijd tussen uiteenlopende extremistische jeugdgroeperingen; anti-fascisten en neo-nazi's raakten meer dan eens slaags met elkaar.
Karen was getuige van heftige confrontaties tussen de groepen onderling, maar ook de politie grijpt regelmatig keihard in. Ze was een van de jongsten in haar groep en vond er niet het thuis dat ze zocht. Wanneer de politie het kraakpand dreigt te ontruimen, neemt Karen een beslissing waar ze de rest van haar leven spijt van heeft. Ze biedt zich aan als informante aan de neo-Nazi's, die daar graag gebruik van maken. Binnen de kortste keren komt het uit en is ze nergens meer veilig.
In haar eerste (en tevens eindexamen-) film werkt Karen Winther met speelfilmachtige beelden langzaam toe naar de onthulling van haar geheim en haar emotionele zoektocht naar de bron van haar jeugdige rebellie. In de voice-over leest zij dagboekfragmenten uit die tijd, die nu terugkijkend schokkend helder beeld oproepen van het isolement waarin zij zich tenslotte bevond.
Op zoek naar antwoord op de vraag wat haar toen bezielde, interviewt Karen haar voormalige vrienden uit de kraakwereld. Ook voert ze intense en pijnlijke gesprekken met haar moeder, die destijds zo veel met Karen te stellen had. Vaak lijken de rollen omgedraaid, waarbij de geïnterviewden meer vragen hebben aan de filmmaakster dan andersom. Terloops rijst het beeld op van Karen als eenzame puber op zoek naar vergeving.
HOLLAND DOC: COMPASSIE - THE BETRAYAL
Winnaar van de Student Competition IDFA 2011 Regie: Karin Winther Productie: National Film & TV School
